Apple Pay ücretleri nedeniyle ABD’de toplu dava yolu açıldı

Apple, Apple Pay üzerinden gerçekleştirilen işlemler nedeniyle kart kuruluşlarından aldığı ücretler hakkında açılan antitröst davasında yeni bir hukuki süreçle karşı karşıya. ABD Bölge Yargıcı Jeffrey S. White, davanın toplu dava olarak ilerlemesine izin verdi. Böylece Apple Pay’i destekleyen ödeme kartlarını çıkaran kuruluşlar, benzer iddiaları Apple’a karşı ortak bir süreçte ileri sürebilecek.

Karar, davanın yalnızca tek bir finans kuruluşunun zarar iddiasıyla sınırlı kalmaması anlamına geliyor. ABD genelinde Apple Pay için etkinleştirilmiş kartları çıkaran ve bu kartlarla yapılan işlemler üzerinden Apple’a ücret ödeyen kuruluşlar, tanımlanan topluluğun parçası olabilecek. Bu grup içinde kredi birlikleri ve daha küçük finans kuruluşları da yer alıyor.

Davanın merkezinde Apple Pay ücretleri var

Davacı tarafın iddiasına göre Apple, Apple Pay ile yapılan kredi kartı işlemlerinde ABD’deki kart kuruluşlarından işlem tutarının yüzde 0,15’i oranında ücret alıyor. Banka kartı işlemlerinde ise işlem başına 0,5 sent ücret uygulandığı öne sürülüyor. Dava dosyası, Android cihazlardaki mobil cüzdanların kart kuruluşlarından işlem ücreti almadığını savunarak Apple’ın ücret politikasını karşılaştırmalı biçimde ele alıyor.

Hukuk bürosunun açıklamasında, Apple’ın bu uygulama üzerinden yıllık 1 milyar dolara kadar ücret elde ettiği iddia ediliyor. Davacılar, Apple’ın rakip mobil cüzdanların geliştirilmesi için gerekli teknolojiye erişimi engellediğini ve iPhone’larda temassız ödeme noktasında yalnızca Apple Pay’in kullanılmasına izin verdiğini ileri sürüyor.

İddialara göre Apple, iOS cihazlarda temassız ödeme altyapısı üzerindeki kontrolünü kullanarak Apple Pay’e ayrıcalıklı bir konum sağladı. Kart kuruluşları ise bu altyapıyı kullanabilmek için Android tarafında ücretsiz sunulduğu savunulan bir hizmet karşılığında ücret ödemek zorunda bırakılıyor. Davanın temel antitröst iddiası, Apple’ın bu kontrolü rekabeti sınırlamak ve piyasa koşullarının üzerinde ücret almak için kullandığı yönünde.

Yargıç, uzman delillerinin kullanılmasına izin verdi

Yargıç White, Apple’ın uzman tanıklığına ilişkin itirazını da kabul etmedi. Davacıların avukatlarına göre bu uzman görüşleri, Apple’ın iOS mobil cüzdanlarında ve daha geniş mobil cüzdan pazarında tekel gücünü koruduğunu göstermek için ortak kanıt niteliği taşıyor.

Bu karar davanın esasının kazanıldığı anlamına gelmiyor. Ancak aynı ücret politikasından etkilendiğini belirten kart kuruluşlarının tek tek dava açmak yerine toplu dava mekanizmasından yararlanmasının önünü açıyor. Mahkeme, ilerleyen aşamalarda Apple’ın uygulamalarının gerçekten rekabet hukukunu ihlal edip etmediğini ve davacıların ne ölçüde zarar gördüğünü değerlendirecek.

Davacıların talepleri neler?

Dava, Apple Pay ücretlerini ödeyen kart kuruluşlarına geri ödeme yapılmasını talep ediyor. Bunun yanında Apple’ın itiraz edilen politikalarını sürdürmesini engelleyecek bir mahkeme kararı da isteniyor. Böyle bir karar, yalnızca geçmişte alınan ücretlerin telafisini değil, Apple Pay’in kart kuruluşlarıyla olan ücretlendirme ilişkisinin gelecekte nasıl yürütüleceğini de etkileyebilir.

Apple’ın mobil ödeme alanındaki kontrolü, davanın teknoloji şirketleri ile finans kuruluşları arasındaki ilişkinin ötesine geçmesine neden oluyor. iPhone kullanıcılarının temassız ödeme deneyimi Apple’ın kendi cüzdan uygulamasına bağlıyken, kart çıkaran kuruluşlar bu işlemlerin maliyetini üstleniyor. Bu nedenle toplu dava kararı, mobil işletim sistemlerinde platform sahiplerinin ödeme altyapısına erişimi ve bu erişim karşılığında talep edebileceği ücretler konusundaki tartışmayı yeniden gündeme taşıyor.

Şimdilik mahkemenin kararı, davacıların iddialarını birlikte takip edebilmesini sağlıyor. Apple’ın sorumluluğu, ücretlerin hukuka uygunluğu ve olası geri ödeme miktarı ise davanın ilerleyen aşamalarında ortaya çıkacak deliller ve mahkeme değerlendirmesiyle netleşecek.