Reklam Kurulu’ndan İki GSM Şirketine 7,98 Milyon TL Ceza

Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Reklam Kurulu, 5G hizmetinin durumu ve teknik özelliklerine ilişkin reklamları inceledi. Tüketicileri yanıltabileceği değerlendirilen tanıtımlar nedeniyle iki GSM şirketine toplam 7 milyon 983 bin 304 TL idari para cezası verildi. Kurul, para cezasına ek olarak incelemeye konu reklamların durdurulmasına da karar aldı.

Kararlar, Reklam Kurulunun 10 Eylül 2026 tarihli ve 373 sayılı toplantısında alındı. Bakanlık Basın ve Halkla İlişkiler Müşaviri Bekir Kaplan’ın paylaştığı bilgilere göre incelemede, şirketlerin 5G hizmetinin mevcut durumu ve kabiliyetleri hakkında gerçeği yansıtmayan ifadelere yer verdiği tespit edildi.

5G erişimi ve şebeke performansı mercek altında

Kurulun değerlendirmesinde, henüz ticari olarak son kullanıcıların erişimine açılmamış 5G altyapısının kampanya ve paket tanıtımlarında nasıl anlatıldığı ele alındı. Tanıtımların, tüketicilerde hizmetin kullanıma hazır olduğu ve erişilebilir bulunduğu izlenimini oluşturabileceği belirtildi. Hizmetin mevcut durumunu olduğundan farklı gösterebilecek ifadeler, satın alma kararlarını etkileyebileceği için incelemenin temel noktalarından biri oldu.

Denetim, 5G’nin tüketicilerin kullanımına açık olup olmadığıyla sınırlı kalmadı. Şebekenin performansı ve kapsama sınırlarına ilişkin beyanlar da değerlendirildi. Kurul, hizmetin kapsama alanı ve teknolojik kabiliyetleri hakkında bazı ifadelerin gerçekleri aşabileceği ve kullanıcıda mutlak üstünlük algısı yaratabileceği sonucuna vardı.

Mobil şebekelere ilişkin reklamlarda teknik özellikleri doğru aktarmak, tüketicilerin ne satın aldığını anlaması açısından önem taşıyor. Bir teknolojinin teorik olarak desteklediği kapasite ile kullanıcının belirli bir yerde fiilen deneyimleyebildiği hizmet aynı olmayabilir. Kapsama, altyapının durumu ve hizmetin ticari kullanıma açılması gibi koşullar, reklamda verilen vaadin karşılığının alınıp alınamayacağını belirliyor.

Bu ayrım özellikle yeni nesil bağlantı teknolojilerinin tanıtımında önem kazanıyor. Bir pakette ya da kampanyada 5G ifadesinin kullanılması, hizmetin her bölgede ve her kullanıcı için aynı koşullarda sunulduğu anlamına gelmiyor. Reklamın tüketicide oluşturduğu beklenti ile hizmetin fiilî erişim durumu arasındaki fark, Kurulun değerlendirdiği başlıklardan biri oldu.

Reklamlar durdurulacak, ceza toplamı 7,98 milyon TL

İki şirkete uygulanan idari para cezalarının toplamı 7 milyon 983 bin 304 TL olarak açıklandı. Bakanlığın paylaştığı bilgilerde şirketlerin isimleri ya da toplam cezanın şirketler arasındaki dağılımı belirtilmedi. Dolayısıyla açıklanan rakam, iki GSM şirketine verilen yaptırımların toplamını ifade ediyor; şirket başına düşen tutar hakkında bilgi bulunmuyor.

Reklamların durdurulması kararı, para cezasından ayrı bir yaptırım olarak alındı. Bu kararla, yanıltıcı bulunabilecek tanıtımların tüketicilere sunulmaya devam etmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor. Açıklamada hangi reklam içeriklerinin karara konu olduğuna ilişkin ayrıntı paylaşılmadı.

5G, daha yüksek veri aktarım hızları ve daha düşük gecikme süreleri sunmayı hedefleyen yeni nesil bir mobil ağ teknolojisi. Ancak bu özelliklerin tüketiciye sunulması, yalnızca teknolojinin reklamda anılmasına bağlı değil. Frekans tahsisi, baz istasyonlarının uygun hâle getirilmesi ve gerekli şebeke izinlerinin devreye girmesi gibi unsurlar da hizmetin fiilen kullanılabilmesinde rol oynuyor.

Bu nedenle tüketiciler için genel hız ve kapsama vaatlerinin yanında, hizmetin nerede ve hangi koşullarda sunulduğu da önem taşıyor. Reklam Kurulunun kararı, operatörlerin yeni teknolojileri tanıtırken mevcut erişim durumunu hedeflenen teknik kapasiteden ayırarak anlatması gerektiğini ortaya koyuyor. Açıklanan gerekçe, 5G’nin mevcut durumu ve şebeke özellikleri hakkında tüketicide yanlış algı yaratabilecek tanıtımlar oldu.