Türkiye ve Güney Kore yapay zekâ ve savunmada buluşuyor

Türkiye ile Güney Kore, ileri teknoloji ve savunma sanayii başta olmak üzere farklı alanlarda iş birliğini geliştirmek için dört mutabakat zaptı imzaladı. Anlaşmalar, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 2-4 Kasım tarihlerinde Seul’e yaptığı ziyaret sırasında duyuruldu. Bilim ve teknoloji çalışmalarının yanı sıra nükleer enerji de iki ülkenin ortak gündeminde yer aldı.

İmzalanan belgeler, yapay zekâdan yarı iletkenlere ve batarya teknolojilerine uzanan başlıklarda ortak çalışma için bir çerçeve sunuyor. Ancak henüz şirket bazında projeler, yatırım tutarları ya da uygulama takvimi açıklanmış değil. Bu nedenle anlaşmalar şimdilik iş birliğinin yönünü belirliyor; somut projelerin kapsamının ilerleyen aşamada netleşmesi bekleniyor.

Yapay zekâ, çip ve ortak Ar-Ge gündemde

İki ülkenin bilim ve teknoloji alanındaki iş birliğinin temel belgelerinden biri, Bilim, Teknoloji ve İnovasyon Mutabakat Zaptı oldu. Bu belge, tarafların ortak araştırma ve geliştirme projeleri yürütmesine yönelik bir çerçeve oluşturuyor. Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung, iki ülkenin yapay zekâ alanında ortak çalışmalar yapacağını belirtirken Erdoğan da batarya üretimi, yapay zekâ ve yarı iletkenleri öncelikli alanlar arasında saydı.

Yarı iletkenler, bataryalar ve yapay zekâ, günümüzde elektronik üretiminden otomotive ve savunma sistemlerine kadar birçok alanda kullanılan teknolojilerin temelini oluşturuyor. Türkiye ile Güney Kore’nin bu alanlarda iş birliği araması, ülkelerin mevcut üretim ve teknoloji yetkinliklerini ortak projelerde buluşturma hedefini gösteriyor. Fakat açıklanan mutabakatlar, belirli bir çip yatırımı ya da yapay zekâ ürünü üzerinde anlaşmaya varıldığı anlamına gelmiyor.

Erdoğan, ziyaret öncesinde verdiği bir röportajda elektronik ve yarı iletken teknolojilerinin yanı sıra robotik, biyoteknoloji ve tıbbi cihazları da Güney Koreli yatırımcılar için fırsat alanları olarak değerlendirdi. Bu başlıklar, iş birliğinin yalnızca yapay zekâ ve çiplerle sınırlı kalmayabileceğine işaret ediyor. Ortak Ar-Ge çalışmalarının hangi alanlarda başlayacağı ve tarafların nasıl bir yol haritası izleyeceği ise henüz açıklanmadı.

Savunma sanayiinde PD170 öne çıktı

Görüşmelerde savunma sanayii de önemli bir yer tuttu. Erdoğan, Güney Kore’nin Türkiye’nin geliştirdiği PD170 motoruna gösterdiği ilgiden memnuniyet duyduğunu söyledi. TUSAŞ’ın yan kuruluşu TEI tarafından geliştirilen PD170, insansız hava araçlarında kullanılmak üzere tasarlanmış yerli bir turbodizel uçak motoru.

Taraflar, savunma sanayii iş birliğini derinleştirme iradesini de dile getirdi. Erdoğan, Fırtına obüsü ve Altay tankı gibi iki ülkenin birlikte yürüttüğü projelerin sayısının artırılmasını istedi. Açıklamalarda yeni projelerin ayrıntıları veya PD170 için alınmış bir sipariş bilgisi paylaşılmadı. Dolayısıyla Güney Kore’nin motora ilgisi, henüz kesinleşmiş bir tedarik anlaşması olarak değerlendirilmemeli.

Bu başlık, iki ülke arasındaki teknoloji ortaklığının sivil alanlarla sınırlı olmadığını ortaya koyuyor. Savunma projelerinde motor teknolojisi gibi kritik bileşenler, platformların geliştirilmesi ve üretiminde belirleyici rol oynayabiliyor. Bununla birlikte mevcut açıklamalar, yeni bir ortak üretim ya da teknoloji transferi programının başladığını doğrulamıyor.

Sinop’taki nükleer proje için finansman görüşmeleri

Nükleer enerji de ziyaret sırasında imzalanan belgeler arasında yer aldı. Sinop’ta planlanan nükleer santral için Güney Kore Elektrik Şirketi KEPCO ile ön fizibilite çalışmaları yürütülüyor. Taraflar, nükleer güç projesinin finansmanına yönelik bir mutabakat zaptı imzaladı.

Erdoğan, santral projesine ilişkin nihai kararda maliyetin ve finansman modelinin belirleyici olacağını ifade etti. Bu açıklama, imzalanan belgenin tek başına santralin inşasına ilişkin kesin karar anlamına gelmediğini gösteriyor. Projenin ilerleyişi, yapılacak çalışmaların sonuçlarına ve finansman koşullarına bağlı olacak.

Genel tabloda Türkiye ile Güney Kore’nin teknoloji, savunma ve enerji alanlarında temaslarını artırma hedefi öne çıkıyor. Dört mutabakat zaptı, ortak çalışma başlıklarını belirlese de henüz somut yatırım kararları veya uygulama ayrıntıları sunmuyor. İmzaların pratik sonuçları, çalışma gruplarının oluşturacağı projeler ve finansman değerlendirmeleri netleştikçe görülebilecek.