Avrupa’da market buzdolapları siber saldırıların hedefi oldu

Avrupa’nın dört ülkesindeki marketlerde soğutma sistemlerini etkileyen siber saldırılar, dijital güvenlik sorunlarının mağaza içindeki ürünlere kadar uzanabileceğini gösterdi. Belçika, İrlanda, Lüksemburg ve İsveç’te çok sayıda mağazada soğutucuların sıcaklığı yükseldi; bazı gıda ürünleri güvenli biçimde saklanamadığı için bozuldu. Ahold Delhaize ve Colruyt, saldırılardan etkilendiklerini doğruladı.

Olayın arkasındaki müdahale, yalnızca bilgisayar sistemlerinde yaşanan bir kesinti olarak kalmadı. Soğutucuların çalışma ayarları değişince mağazalardaki ürünlerin korunması da aksadı. Etkilenen şubelerde gıdaların atılması gerektiği bildirildi. Mağazaların ve toplam kaybın kesin sayısına ilişkin ayrıntılar ise paylaşılmadı.

Bu tür olaylar, marketlerin günlük işleyişinde kullanılan bağlantılı ekipmanların güvenliğinin neden önemli olduğunu ortaya koyuyor. Soğutma sistemleri uzaktan izlenip yönetilebiliyor; bu özellik işletmelerin cihazları daha kolay kontrol etmesini sağlıyor. Ancak yetkisiz kişiler sisteme erişebilirse, dijital bir müdahale sıcaklık gibi fiziksel koşulları değiştirebilir ve ürün kaybına yol açabilir.

Soğutma ünitelerinin ayarları değiştirildi

Belçikalı bir şirketin aktardığına göre saldırganlar, Delhaize mağazalarında kullanılan soğutma ünitelerini buz çözme, diğer adıyla defrost moduna aldı. Bu mod, cihazların olağan soğutma işleyişinden farklı çalışmasına neden oluyor. Soğutucuların içindeki sıcaklık yükselince gıdaların saklama koşulları bozuldu.

Ahold Delhaize ile Colruyt saldırılardan etkilendiklerini gece saatlerinde doğruladı. Vakaların Belçika dışında İrlanda, Lüksemburg ve İsveç’te de görüldüğü bildirildi. Ancak eldeki bilgiler, her ülkede kaç mağazanın etkilendiğini veya ne kadar ürünün kaybedildiğini ortaya koymuyor. Saldırıların birden fazla ülkede yaşanması, sorunun tek bir mağazadaki cihaz arızasıyla sınırlı olmadığını gösteriyor.

Marketlerde soğutucuların ayarları, ürünlerin korunması için kritik öneme sahip. Bu nedenle cihazlara yönelik siber saldırılar, yalnızca ağ erişimi veya veri güvenliği meselesi değil. Saldırganların çalışma ayarlarını değiştirebilmesi, mağazanın faaliyetini ve gıdaların güvenli koşullarda tutulmasını doğrudan etkileyebiliyor.

Fransa’daki vakalarla benzerlik var, ancak kesin bağlantı yok

Avrupa’daki son olaylar, bir önceki ay Fransa’da yüzlerce marketin soğutucularındaki sıcaklıkların kasıtlı olarak yükseltilmesiyle ilişkilendiriliyor. Güvenlik araştırmacıları, Fransa’daki vakalarda Danimarkalı Danfoss’un ürettiği internete bağlı soğutma ünitelerine dikkat çekmişti. Bu cihazlara güvenlik güncellemesi sunulmadığı bilgisi de gündeme gelmişti.

Güvenlik şirketi Claroty, ağustos ayında söz konusu ünitelerin uzaktan saldırı ve hizmet kesintisi riski taşıdığı yönünde uyarıda bulunmuştu. Güncelleme almayan bağlantılı cihazlar, zaman içinde bilinen güvenlik açıklarına karşı savunmasız kalabilir. Bununla birlikte mevcut bilgiler, Avrupa’da yaşanan son saldırıların aynı cihazları veya aynı yöntemi kullandığını doğrulamıyor. Fransa’daki vakalarla benzerlik, tek başına olaylar arasında kesin bir teknik bağ kurmaya yetmiyor.

İşletmeler açısından bu tablo, ağlara bağlı eski cihazların takibini ve uzaktan erişim yetkilerinin kontrolünü önemli hâle getiriyor. Kritik ayarlara kimlerin erişebildiğinin denetlenmesi ve cihazların güvenlik güncellemelerinin izlenmesi, saldırı riskini azaltmaya yardımcı olabilir. Marketlerdeki olaylar, cihaz güvenliğinin bakım ve operasyon süreçlerinden ayrı düşünülemeyeceğini de gösteriyor.

Siber saldırıların etkisi raflara kadar ulaşabiliyor

Soğutuculara yönelik müdahale, siber saldırıların etkisinin dijital sistemlerin dışına çıkabildiğine dair somut bir örnek. Benzer biçimde, 2025’te ABD’de gıda dağıtım şirketi UNFI’ye düzenlenen saldırının market raflarında boşluklara ve gıda tedarikinde aksamalara yol açtığı bildirilmişti. Bu olayla Avrupa’daki soğutucu saldırıları aynı tür müdahaleler değil; ancak ikisi de gıda zincirinin dijital sistemlere bağımlı bölümlerinin aksamasının tüketicilere ve mağazalara yansıyabildiğini gösteriyor.

Gıda ürünlerinin tedarik edilmesi kadar, mağazalarda uygun koşullarda saklanması da zincirin önemli bir parçası. Soğutma ünitelerinin çalışmasını sağlayan sistemlerin güvenliği bu nedenle doğrudan ürün kaybıyla ilişkili. Marketlerin bağlantılı cihazlarını güncel tutması, uzaktan erişimleri gözden geçirmesi ve yetkisiz ayar değişikliklerini önleyecek kontroller kurması, bu tür risklere karşı alınabilecek önlemler arasında yer alıyor.