HÜRJET’te MURAD AESA radarının uçuş testi yapıldı

Türkiye’nin savunma havacılığı projelerinde iki ayrı uçuş faaliyeti gündeme geldi. HÜRJET platformunda MURAD AESA radarını içeren kritik bir test gerçekleştirilirken, HÜRKUŞ-II’nin kabul faaliyetleri öncesinde de Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün ile Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran kol uçuşu yaptı.

HÜRJET’teki test, uçağın radar kabiliyetlerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalar açısından paylaşıldı. Ancak testin hangi tarihte ve hangi uçuş koşullarında gerçekleştirildiğine dair ayrıntılı bilgi verilmedi. Uçuşun süresi, izlenen rota, kullanılan test senaryoları ve MURAD AESA’dan elde edilen ölçümlere ilişkin teknik veriler de açıklanmadı.

Bu nedenle yapılan çalışmanın sonuçlarını belirli performans değerleri üzerinden değerlendirmek mümkün değil. Mevcut bilgiler, MURAD AESA radarının HÜRJET platformuyla birlikte uçuş ortamında test edildiğini ortaya koyuyor.

MURAD AESA için entegrasyon süreci sürüyor

AESA radarları, elektronik tarama yapıları sayesinde radar ışınının mekanik olarak yönlendirilmesine ihtiyaç duymadan farklı yönlerde arama ve takip faaliyetleri yürütebilen sistemler olarak kullanılıyor. Bu tür sistemlerin hava platformlarına eklenmesi, yalnızca radarın uçağa fiziksel olarak yerleştirilmesini değil, uçuş kontrolü, güç altyapısı, görev sistemleri ve diğer aviyonik unsurlarla birlikte çalışmasının da doğrulanmasını gerektiriyor.

HÜRJET üzerinde MURAD AESA ile bir test yapılması, bu radarın platformla birlikte değerlendirilmesine yönelik uçuş aşamalarından birine gelindiğini gösteriyor. Bununla birlikte, paylaşımda radarın hangi görevlerde kullanıldığı, hangi hedefleri izlediği veya test sırasında hangi işlevlerin denendiği belirtilmedi.

Testin yalnızca sistem entegrasyonunu doğrulamak için mi yapıldığı, yoksa radarın uçuş sırasında farklı çalışma modlarının da incelenip incelenmediği bilinmiyor. Aynı şekilde, çalışmanın geliştirme takviminde hangi aşamaya karşılık geldiği ve bundan sonra hangi testlerin yapılacağı konusunda da resmi bir takvim açıklanmış değil.

Bu ayrıntıların paylaşılmaması nedeniyle testin operasyonel kullanıma geçiş anlamına geldiğini söylemek doğru olmaz. Uçuş testleri, yerde yapılan kontrollerden farklı olarak sistemlerin gerçek hava koşullarındaki davranışını inceleme imkânı sağlıyor. Ancak tek bir test duyurusu, radarın tüm görev koşullarında doğrulandığı veya HÜRJET’in operasyonel kullanım takviminin kesinleştiği anlamına gelmiyor.

HÜRKUŞ-II için kabul süreci öncesinde kol uçuşu

Aynı süreçte HÜRKUŞ-II projesiyle ilgili bir uçuş faaliyeti de gerçekleştirildi. Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün ve Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, HÜRKUŞ-II’nin kabul faaliyetleri öncesinde kol uçuşu yaptı.

Bu uçuş, HÜRKUŞ-II’nin kabul faaliyetleri öncesindeki hazırlıklar arasında yer alan bir hava faaliyeti olarak aktarıldı. Ancak uçuşta kaç uçağın görev aldığı, hangi meydandan kalkış yapıldığı, uçuş rotasının ne olduğu ve faaliyetin ne kadar sürdüğü açıklanmadı.

HÜRKUŞ-II’nin kabul sürecinin hangi teknik aşamada bulunduğuna ilişkin de ayrıntılı bilgi paylaşılmadı. Dolayısıyla kol uçuşunun kabul faaliyetlerinin tamamlandığı veya uçağın envantere alındığı anlamına geldiği sonucuna varılamıyor. Paylaşılan bilgiler yalnızca kabul faaliyetleri öncesinde bir uçuş gerçekleştirildiğini doğruluyor.

İki projede de uçuş doğrulaması öne çıkıyor

HÜRJET’te MURAD AESA radarının denenmesi ile HÜRKUŞ-II için yapılan kol uçuşu, farklı platformlardaki uçuş ve doğrulama çalışmalarının sürdüğünü gösteriyor. İlk faaliyet, radar ve uçak arasındaki teknik uyuma ilişkin testleri gündeme getirirken, ikinci faaliyet HÜRKUŞ-II’nin kabul süreci öncesindeki uçuş hazırlıklarına işaret ediyor.

Her iki proje için de kamuoyuyla paylaşılan bilgiler sınırlı olduğu için performans sonucu, teslimat takvimi veya operasyonel kullanım tarihi hakkında kesin bir değerlendirme yapmak mümkün değil. Yeni testlerin sonuçları ve kabul faaliyetlerinin ilerleyişiyle birlikte platformların hangi görevlerde kullanılacağına ilişkin daha fazla ayrıntı paylaşılması bekleniyor.