Çocuk Oyunları İçin Yeni Yönetmelik Hazırlanıyor

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, çocukların dijital oyunlara ve sosyal medya platformlarına erişimiyle ilgili planlanan düzenlemeler hakkında bilgi verdi. Bakanın açıklamalarına göre oyun sektörünü doğrudan ilgilendiren yeni bir yönetmelik hazırlanıyor. Planın merkezinde, çocukların yaşlarına uygun olmayan içeriklerle karşılaşmasını azaltmak ve farklı yaş gruplarına sunulan oyun içeriklerini birbirinden ayırmak bulunuyor.

Hazırlanması planlanan düzenlemenin özellikle 15-18 yaş aralığındaki çocuklara sunulan oyunlarla ilgili olması bekleniyor. Ancak yönetmeliğin henüz taslak aşamasındaki ayrıntıları kamuoyuyla paylaşılmış değil. Bu nedenle yaş sınıflandırmasının hangi kriterlere göre yapılacağı, içeriklerin nasıl denetleneceği ve oyun platformlarının hangi sorumlulukları üstleneceği şu an için belirsizliğini koruyor.

Yaş doğrulama yöntemi henüz açıklanmadı

Yeni düzenlemenin uygulanabilmesi için yaş doğrulama sürecinin nasıl kurulacağı kritik başlıklardan biri olacak. Oyun mağazalarının, geliştiricilerin ve platform işletmecilerinin çocuk kullanıcıları nasıl ayırt edeceği konusunda doğrulanmış bir model bulunmuyor. Aynı şekilde, yaş grubuna uygun bulunmayan içeriklere erişimin tamamen engellenip engellenmeyeceği veya farklı uyarı ve denetim yöntemlerinin mi kullanılacağı da açıklanmış değil.

Yönetmeliğin kapsamı netleştiğinde içerik sınıflandırmasının yalnızca oyunların temasına mı, yoksa çevrim içi iletişim, satın alma ve kullanıcı etkileşimleri gibi özelliklere mi odaklanacağı anlaşılacak. Bakanlık şu aşamada teknik gereklilikleri, olası yaptırımları ve uygulama takvimini paylaşmadı. Bu nedenle mevcut açıklamalar, yürürlüğe girmiş bir kuraldan çok hazırlık sürecine işaret ediyor.

Sosyal medya kullanımı da düzenleme başlıkları arasında

Bakan Göktaş’ın açıklamaları yalnızca oyunlarla sınırlı kalmadı. Çocukların sosyal medya kullanımının günlük yaşam üzerindeki etkilerine de değinen Bakan, platformların bir ekran ekonomisi oluşturduğunu belirtti. Açıklamalarda yoğun ekran kullanımının uyku düzenini bozabildiği, depresyon ve kaygıyla ilişkilendirildiği, konsantrasyon düzeylerinde ise yüzde 48 oranında düşüşe yol açtığının ifade edildiği aktarıldı.

Bakanlık gözlemleri ve paylaşılan araştırma sonuçlarına göre çocuklar sosyal medyada günlük ortalama 3,5 saatten fazla zaman geçiriyor. Çocukların ekran başında geçirdikleri süreyi her zaman fark edemeyebildiği ve bu kullanımın boyutunu kabullenmekte zorlanabildiği de belirtildi. Bu tablo karşısında dijital okuryazarlığın geliştirilmesi ve ailelerle çocuklar arasındaki farkındalığın artırılması hedefleniyor.

Planlanan yaklaşımda dijital platformların kullanıcılarla kurduğu ilişkinin daha kontrollü hâle getirilmesi amaçlanıyor. Mevcut sistemlerin şirketlere geniş yetkiler verdiği değerlendirilirken, yeni model kapsamında kullanıcıların e-Devlet üzerinden giriş yapmasının planlandığı aktarıldı. Ayrıca veri paylaşımı yapmayan, daha kontrollü ve güvenli bir yönetmelik hazırlanmasının hedeflendiği ifade edildi. Bu modelin hangi platformlarda ve hangi koşullarda uygulanacağı ise henüz belli değil.

Önceki erişim kararlarından farklı bir odak

Türkiye’de dijital platformlar ve çevrim içi topluluklarla ilgili erişim kararları daha önce de gündeme gelmişti. Roblox ve Discord için mahkeme kararları doğrultusunda erişim engelleri uygulanmıştı. Oyunlar için hazırlanan yeni yönetmelik ise mevcut açıklamalara göre doğrudan içeriklerin yaş gruplarına ayrılması ve çocukların güvenliğinin artırılması üzerine kurulacak.

Bu yaklaşım hayata geçirilirse çocukların oyunlara erişim biçimi, platformların yaş kontrolü sorumluluğu ve içerik sınıflandırma süreçleri değişebilir. Ancak düzenlemenin hangi oyunları kapsayacağı, geliştiriciler için ne tür yükümlülükler getireceği ve kurallara uymayan platformlara nasıl yaptırım uygulanacağı açıklanmadı.

Sosyal medya için gündeme getirilen e-Devlet üzerinden giriş modeli ve veri paylaşımına ilişkin kurallar da oyun yönetmeliğinden ayrı başlıklar olarak ele alınabilir. Bakanlığın teknik ve hukuki ayrıntıları netleştirmesiyle birlikte, çocukların dijital platformlara erişiminde yaş doğrulama, içerik denetimi ve kullanıcı güvenliği konularının nasıl uygulanacağı daha açık hâle gelecek.