Joby, 5 bin kilometreden uzun otonom uçuş gerçekleştirdi

Joby Aviation, otonom uçuş teknolojisinin uzun mesafeli görevlerdeki kapasitesini göstermek amacıyla Amerika Birleşik Devletleri’ni baştan sona geçen bir test uçuşu gerçekleştirdi. Şirketin açıklamasına göre dönüştürülmüş bir Cessna Caravan, insan pilotun kontrolü devralmasına gerek kalmadan 3.100 milden, yani yaklaşık 5.000 kilometreden fazla yol katetti.

Uçuş boyunca taksi hareketleri, kalkış, rota takibi ve iniş işlemlerini Joby’nin otonom sistemi yönetti. Uçakta mevzuata uyum sağlamak için bir pilot bulunsa da şirket, operasyonun herhangi bir aşamasında kontrolün pilot tarafından alınmadığını belirtti. Bu ayrıntı, testin yalnızca otomatik uçuş desteğini değil, baştan sona otonom operasyon yaklaşımını değerlendirdiğini gösteriyor.

Uçuş iki farklı merkezden takip edildi

Test uçağının operasyonu, Joby’nin California’daki merkezi ile South Carolina’da bulunan Shaw Hava Üssü’nden uzaktan izlendi. Böylece uçuş yalnızca uçaktaki yazılım ve sensörlerle sınırlı kalmadı; yerdeki ekipler de operasyonun gözetilmesinde rol oynadı.

Joby, Amerika Birleşik Devletleri üzerindeki rotayı otonom olarak tamamlayan ilk uçuşu gerçekleştirdiğini ifade etti. Şirketin planına göre uçak, önümüzdeki iki hafta içinde batı yakasına geri dönecek. Bu dönüş sırasında Louisville ve Salt Lake City gibi şehirlerde duraklamalar yapılması bekleniyor.

Uçuşun uzunluğu, otonom sistemlerin yalnızca kontrollü ve kısa süreli gösterilerde değil, farklı şehirleri birbirine bağlayan görevlerde de denenebileceğini ortaya koyuyor. Bununla birlikte tek bir test uçuşu, teknolojinin ticari kullanıma hazır olduğu anlamına gelmiyor. Operasyonel güvenilirlik, hava sahası kuralları, uzaktan denetim ve sertifikasyon süreçleri, sistemin gerçek görevlerde kullanılabilmesi için çözülmesi gereken başlıklar arasında yer alıyor.

Joby, Cessna Caravan platformunu farklı hava koşullarını, rotaları ve görev türlerini değerlendirmek için kullanıyor. Şirket, geliştirdiği otonom sistemin tıbbi malzeme veya hasta taşımacılığı, afet müdahalesi ve savunma lojistiği gibi alanlarda görev yapabileceğini düşünüyor. Bu kullanım alanlarında insan taşımak yerine yük ya da özel ekipman taşınması, otonom uçuşların ilk uygulamalarından biri olabilir.

Şirketin planı hava taksileriyle sınırlı değil

Joby Aviation, daha çok elektrikli dikey kalkış ve iniş yapabilen hava araçlarıyla tanınıyor. Şirket bu araçları şehir içindeki kısa yolculuklarda yolcu taşımak için kullanmayı ve ilgili tip sertifikasyon sürecini tamamlamayı hedefliyor. Elektrikli hava taksileri Joby’nin ana projelerinden biri olsa da son test, şirketin otonom havacılık teknolojisini ayrı bir iş alanı olarak geliştirdiğini gösteriyor.

Joby’nin otonomi altyapısı, farklı geleneksel uçaklara sonradan eklenebilecek şekilde tasarlanıyor. Şirket, ilk ticari uygulamalardan biri için bu sistemi taşıyan bölgesel bir hava aracı geliştirmeyi planlıyor. Böyle bir platformun savunma görevlerinin yanı sıra ticari kargo taşımacılığında da kullanılması hedefleniyor.

Bu hedef, Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetleri’nin AFWERX birimiyle yapılan 17 milyon dolarlık sözleşmeyle de destekleniyor. Anlaşma, Joby’nin otonom uçuş kabiliyetini savunma görevlerinde değerlendirme çalışmalarının finansal dayanaklarından biri olarak öne çıkıyor. Şirketin uzun mesafeli testi de bu alandaki sistemlerin daha geniş görev profillerinde denenmesine imkân sağlıyor.

Joby savunma teknolojilerine yatırım yapıyor

Joby, ağustos ayında Resonant Sciences şirketini 500 milyon dolar nakit ve hisse karşılığında satın aldı. Ohio merkezli şirket, radyo frekansı ve sensör sistemleri geliştiriyor. Satın almanın ardından Resonant Sciences, Joby bünyesindeki savunma odaklı birimin parçası oldu.

Bu birim; türbin-elektrikli ve hidrojen-elektrikli hava araçlarının yanı sıra otonom uçuş altyapısı üzerinde çalışıyor. Joby ayrıca geçen yıl savunma şirketi L3Harris Technologies ile yeni bir uçak sınıfı geliştirme fırsatlarını araştırmak üzere anlaşma imzaladı. Planlanan aracın, gaz türbini destekli hibrit bir dikey kalkış ve iniş platformu olması ve savunma görevlerinde otonom uçuş yapabilmesi bekleniyor.

Amerika Birleşik Devletleri’ni geçen uçuş, Joby’nin şehir içi yolcu taşımacılığı hedefinden bağımsız olarak otonom uçak sistemlerini farklı platformlara taşıma kapasitesini sınadı. Şirketin bundan sonraki aşamada bu teknolojiyi tekrarlanabilir görevlere, sertifikasyon süreçlerine ve gerçek operasyonlara ne kadar hızlı aktarabileceği belirleyici olacak.